Vrouwen achtergesteld in Hollywood… hoe zit dat hier?

Sinds uitlekte dat Jennifer Lawrence minder betaald kreeg dan haar mannelijke co-stars, is de beerput opengegaan. Tout Hollywood klaagt over de ongelijke rechten van vrouwen, maar hoe zit het met de positie van vrouwen in film in Nederland?

In een recent interview met Variety klaagde Charlize Theron dat Hollywood een mannenwereld is, waar bijna nooit vrouwelijke regisseurs worden aangesteld voor grote blockbusters. “F*cking prehistorisch”, noemde ze het. Gillian Anderson brak onlangs een lans voor méér vrouwelijke crewleden en was in shock dat het nieuwe seizoen van The X-Files helemaal door mannen is geschreven. “En slechts 2 van de 207 afleveringen zijn geregisseerd door een vrouw. Ik kijk uit naar de dag dat die cijfers anders zijn”, schreef ze op Twitter.

Ondanks dat de discussie over gendergelijkheid in Hollywood in alle hevigheid is losgebarsten, laten de cijfers nog niet veel verbetering zien. Slechts 7 procent van de regisseurs van de 250 grootste Hollywood releases uit 2016 had een vrouwelijke regisseur. Zo bleek uit een rapport van het Center for the Study of Women in Television and Film. Uit onderzoek van The Celluloid Ceiling kwam bovendien naar voren dat 80 procent van de vrouwelijke regisseurs maar eens in de 10 jaar de kans krijgt om überhaupt een film te maken.

In balans

Is het bij ons in Nederland ook zo ernstig gesteld? “Nee”, zegt producent Rachel van Bommel van Millstreet Films en oprichter van Girls in Film. “De situatie is hier veel meer in balans. Sterker nog: vrouwen zijn zelfs zeer goed vertegenwoordigd in de Nederlandse filmindustrie. De directeurs van o.a. het Filmfonds, IDFA en Eye zijn allemaal vrouwen. Aan succesvolle actrices lijkt in Nederland geen gebrek. En ook vrouwelijke regisseurs doen het zeer verdienstelijk: Antoinette Beumer heeft vele bioscoop-hits op haar naam staan, Will Koopman deed het geweldig met Gooische Vrouwen, maar ook Barbara Bredero, Paula van der Oest en Esmé Lammers maken grote succesfilms.

Old school screenwriting

A post shared by Paula van der Oest (@paulavanderoest) on

Als je kijkt naar de best bezochte Nederlandse Films van de afgelopen jaren, staan op nummer 1 en 2 films van Will Koopman. En op de 5e en 10e plaats staan Soof 2 en Soof van respectievelijk Esmé Lammers en Antoinette Beumer. Bijna de helft van de top 10 is gemaakt door een vrouwelijke regisseur.”

Zelf werkt de producent van o.a. Soof en Nieuwe Buren ook veel met vrouwelijke regisseurs. “We maken speelfilms en series voor een veelal vrouwelijke doelgroep. Vrouwelijke regisseurs brengen bij veel van deze verhalen soms net die extra invoelbaarheid, sensualiteit of de humor waar we naar op zoek zijn. We hebben naast veel supertalentvolle vrouwelijke regisseurs in Nederland, ook goede vrouwelijke schrijvers en andere makers, waarmee het een feest is om te werken.”

Salaris inleveren

In Hollywood staat de ene na de andere actrice op om te klagen over de grote salarisverschillen tussen mannen en vrouwen. Het begon toen eind 2014 via de beruchte Sony-leak bekend werd dat Jennifer Lawrence voor American Hustle veel minder betaald had gekregen dan haar mannelijke co-stars. Jessica Chastain onthulde recent dat ze ‘slechts’ 1,75 miljoen dollar voor The Martian kreeg. Terwijl tegenspeler Matt Damon tussen de 15 en 25 miljoen verdiende. Ook Emma Stone vertelde in Out Magazine: “In mijn carrière heb ik tot nu toe mannelijke medecastleden nodig gehad die een deel van hun salaris wilden inleveren, zodat ik op gelijke hoogte met hen kwam.”

Zelfs Robin Wright, die in House of Cards een harde onderhandelaar is, kreeg jarenlang minder betaald dan co-star Kevin Spacey, terwijl uit polls is gebleken dat haar personage Claire Underwood het populairst is bij de kijkers. “Jullie kunnen maar beter meer gaan betalen, anders stap ik hiermee naar de pers”, zei ze tijdens de onderhandelingen voor het laatste seizoen. Gelukkig haalde ze haar gelijk en werden de salarissen rechtgetrokken.

Geen salarisverschillen

“Ik heb niet het idee dat er in Nederland qua salarisniveau zulke grote verschillen zijn tussen succesvolle mannelijke en vrouwelijk acteurs”, zegt Rachel van Bommel. “Wij maken als producent in ieder geval geen onderscheid op basis van geslacht in salariëring. Mensen worden betaald en beoordeeld op hun merites.”

Jennifer Lawrence stak haar hand in eigen boezem en zei: “Ik was niet boos op Sony, maar op mezelf. Ik heb gefaald als onderhandelaar en te vroeg opgegeven. Ik wilde niet blijven vechten over extra miljoenen die ik, eerlijk is eerlijk, niet nodig heb.”

Mannen zijn betere en hardere onderhandelaars, wordt veelvuldig aangehaald. Hoe zit dat hier? Van Bommel: “Ik denk wel dat mannen vaak stelliger zijn in wat ze willen. En minder snel water bij de wijn doen. Maar de filmwereld is daar niet uniek in, dit geldt voor alle beroepsgroepen. In Nederland worden overigens de meeste makers vertegenwoordigd door agenten, die ook weer veelal vrouw zijn.”

Niet doorslaan

Inmiddels is Meryl Streep een initiatief begonnen om meer vrouwelijke scenarioschrijvers aan het werk te krijgen. En richten actrices als Reese Witherspoon en Drew Barrymore zich met hun productiehuizen steeds meer op vrouwelijke regisseurs. Ook proberen ze meer vrouwenrollen met inhoud te creëren. “Te vaak nog zien we actrices in grote Hollywood-films als ‘de vriendin van’ of de damsel in distress in romkoms. Ik heb er mijn missie van gemaakt om meer interessante hoofdrollen voor vrouwen te creëren”, zegt Reese Witherspoon. “Ook zal ik achter de schermen de voorkeur geven aan vrouwen op prominente plekken.”

Ain't that the truth! #GirlSquad (via @veronicadearly)

A post shared by Reese Witherspoon (@reesewitherspoon) on

Een goed initiatief, vindt Van Bommel. “Maar”, zegt ze erbij, “we moeten er ook niet in doorslaan. Het kan niet zo zijn dat je alleen films en series met vrouwen wilt doen. Terwijl een mannelijke maker misschien geschikter is voor een project. Bij Millstreet werken we bewust veel met vrouwen. Maar dan altijd omdat ze de beste persoon zijn op een betreffend project.”

Foto boven artikel: vrouwen in film op de set van Soof: Een Nieuw Begin

In

Lees verder